logotype

Το βάρος του χεριού πάνω στα ενεργητικά δάχτυλά

Το χέρι παρέχει στα δάχτυλα το απαραίτητο βάρος ώστε να κινήσουν με άνεση τα πλήκτρα. Τοποθετούμε το δεξί μας χέρι στην λεγόμενη θέση Chopin (μι, φα#, σολ#, λα#, σι) που είναι η βολικότερη στο πιάνο. Αν κρατήσουμε το δεξί μας χέρι με το αριστερό, αφαιρώντας έτσι από αυτό όσο δυνατόν περισσότερο βάρος και επιχειρήσουμε να παίξουμε τις νότες αυτές με καλή άρθρωση διαδοχικά και αντίστροφα θα διαπιστώσουμε ότι το παίξιμο είναι πολύ άβολο, απαιτεί τεράστιο έλεγχο και ο ήχος είναι εντελώς κούφιος.

(Ο αρχάριος δεν θα μπορέσει καν να παίξει έτσι, καθώς η κίνηση του αντίχειρα προς τα κάτω από τα δάχτυλα θα του είναι ξένη, ενώ 4ο και 5ο δάχτυλο δεν θα έχουν κανέναν έλεγχο). Σιγά σιγά αφήνουμε το χέρι να κάτσει και παρατηρούμε ότι ο ήχος γίνεται ολοένα πιο μαλακός, ελεγχόμενος και ομοιογενής. Στηρίζουμε λίγο από το βάρος του χεριού μας στο μι και χωρίς καμία κίνηση παλάμης και βραχίονα, σαν να περπατάμε παίζουμε με το 2ο δάχτυλο τη τη φα# και μετά τις υπόλοιπες νότες. Το παίξιμο δεν είναι μεν κούφιο όπως πριν, αλλά ακούγεται μηχανικό και το legato είναι οριακό.

Προτού πάμε σε οποιαδήποτε κίνηση της παλάμης ή του βραχίονα πρέπει να νιώσουμε το βάρος όλου του χεριού στην απόληξη των δαχτύλων μας και να αποκτήσουμε τη δυνατότητα να το αυξομειώνουμε από τους μύες του βραχίονα. Παρατηρούμε ότι όσο πιο δυνατά παίζουμε τόσο πιο ξεκούραστο είναι το χέρι, αλλά μετά από ένα σημείο γίνεται πολύ βαρύ και δυσκίνητο. Όταν πλησιάζουμε το pianissimo νιώθουμε το κυρίως βάρος να μένει πολύ πίσω στον ώμο μας και να διοχετεύεται ελάχιστο στα πλήκτρα. Αντίθετα στο forte νιώθουμε το κυρίως βάρος στην απόληξη των δαχτύλων μας. Σε όλες τις περιπτώσεις θα πρέπει να δάχτυλα να δουλεύουν καλά ώστε να έχουμε το jeux perle στο pianissimo και να μπορούμε να κινούμαστε γρήγορα και καθαρά στο forte και στο fortissimo. Κάνοντας crescendo ή diminuendo υπάρχει μια συνεχής προσαρμογή του βάρους που απαιτεί τεράστιο έλεγχο, κουράζει και δίνει το αίσθημα ότι είμαστε κολλημένοι στα πλήκτρα. Ας μην ανησυχούμε όμως για τα παραπάνω, γιατί τα πάντα θα παιχθούν άνετα με άλλους τρόπους που θα αναφέρουμε παρακάτω (πλευρική και κάθετη κίνηση βραχίονα, κινήσεις καρπού, περιστροφή κλπ.). Προς το παρόν ας συνηθίσουμε την αίσθηση της μεταφοράς του βάρους του βραχίονα από δάχτυλο σε δάχτυλο σε ένα ωραίο mezzoforte για να πάμε παρακάτω στην ανάλυση της πλευρικής κίνησης του βραχίονα.